{"id":4932,"date":"2025-06-27T10:47:55","date_gmt":"2025-06-27T09:47:55","guid":{"rendered":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/?p=4932"},"modified":"2025-06-27T10:48:01","modified_gmt":"2025-06-27T09:48:01","slug":"sabuwar-fasalin-harajin-najeriya","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/2025\/06\/27\/sabuwar-fasalin-harajin-najeriya\/","title":{"rendered":"Sabuwar fasalin harajin Najeriya"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>Sabon shugaban Najeriya Bola Tinubu ya rattaba hannu kan wasu kudirori hudu na kudi a wasu manyan gyare-gyare da aka yi da nufin sake fasalin tsarin haraji a Najeriya.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Sabbin dokokin za su saukaka tattara kudaden shiga, rage harajin da ke kan wasu mutane da \u2018yan kasuwa, tare da taimakawa wajen tara kudaden shigar da gwamnati ke bukata ta hanyar tattara kudaden shiga mai inganci, in ji gwamnatin.<\/p>\n\n\n\n<p>Shugaba Tinubu a wata sanarwa da ya fitar don bikin cikar gwamnatinsa shekaru biyu a watan da ya gabata ya ce, &#8220;Sake fasalin haraji zai kare ma&#8217;aikata masu karamin karfi da tallafawa ma&#8217;aikata ta hanyar fadada kudaden shiga da za su iya kashewa.&#8221;<\/p>\n\n\n\n<p>Sabbin dokoki guda hudu sune:<\/p>\n\n\n\n<p>Dokar haraji ta Najeriya, wacce ta hade dokoki daban-daban zuwa lamba daya, mai saukin fahimta da kuma kawar da wasu kananan haraji fiye da 50. Fadar shugaban kasar ta ce rage yawan haraji da kuma kawar da kwafi, zai kawo saukin harkokin kasuwanci<\/p>\n\n\n\n<p>Dokar Gudanar da Haraji, wacce ta tsara dokoki gama gari don yadda ake kar\u0253ar haraji a fa\u0257in tarayya, jihohi, da \u0199ananan hukumomi<\/p>\n\n\n\n<p>Dokar Ma&#8217;aikatar Haraji ta Najeriya, wacce ta maye gurbin Hukumar Tara Haraji ta Kasa (FIRS) da sabuwar hukuma mai zaman kanta &#8211; Hukumar Harajin Harajin Najeriya (NRS).<\/p>\n\n\n\n<p>Dokar Hukumar Harajin Ha\u0257in Gwiwa, wacce ke inganta ha\u0257in kai tsakanin matakan gwamnati da \u0199ir\u0199irar mai kula da haraji da kotun \u0199ararrakin haraji don warware takaddama.<\/p>\n\n\n\n<p>Tare, wadannan sabbin dokokin na da nufin samar da tsarin haraji mai inganci da inganci a fadin Najeriya kuma ana sa ran tasirin zai yi tasiri musamman ga masu karamin karfi, kananan \u2018yan kasuwa da \u2018yan kasuwa na yau da kullum.<\/p>\n\n\n\n<p>Ga mutanen da ke samun Naira miliyan 1 ($ 650; \u00a3470) a shekara, za a yi amfani da tallafin haya na naira 200,000 ($130) wanda hakan zai rage musu kudaden shiga da ake biyan haraji zuwa naira 800,000 ($520). Hakan na nufin ba za su sake biyan harajin shiga ba, a cewar Andersen Nigeria, wani kamfani mai ba da shawara kan haraji da kasuwanci.<\/p>\n\n\n\n<p>Masu siyar da kayayyaki da ayyuka masu mahimmanci kamar abinci, kiwon lafiya, ilimi, haya, wuta, da kayayyakin jarirai ba za su \u0199ara yin cajin Harajin \u0198imar \u0198imar (VAT) ba, yana taimaka wa iyalai su sami biyan bukatunsu na yau da kullun.<\/p>\n\n\n\n<p>Kananan \u2018yan kasuwa da ke samun kudin shiga a shekara kasa da Naira miliyan 50 ($32,400) ba za su sake biyan harajin shiga na kamfani ba. Hakanan za a ba su izinin shigar da mafi sau\u0199i dawo, ba tare da bu\u0199atar asusu ba.<\/p>\n\n\n\n<p>Manyan kasuwancin za su amfana daga rage harajin kamfanoni, suna raguwa daga 30% zuwa 27.5% a cikin 2025 da 25% a cikin shekaru masu zuwa.<\/p>\n\n\n\n<p>Har ila yau, yanzu za su iya kar\u0253ar ku\u0257in haraji na VAT da aka biya a kan kashe ku\u0257i da kadarori, ma&#8217;ana za su iya dawo da kashi 7.5% da za a biya a matsayin VAT.<\/p>\n\n\n\n<p>Akwai kuma tallafin haraji ga \u0199ungiyoyin agaji, \u0199ungiyoyin ha\u0257in gwiwa, \u0199ungiyoyin ilimi da na addini, muddin ba su samu ta hanyar kasuwanci ba.<\/p>\n\n\n\n<p>A zahiri, gidaje masu karamin karfi suna tsayawa don cin gajiyar mafi, saboda da yawa ba za su sake biyan harajin samun kudin shiga ba yayin da kuma suke jin da\u0257in saukaka farashi akan abubuwan da suka dace. Iyali na yau da kullun da ke kashe mafi yawan ku\u0257in shiga a kan haya, abinci da sufuri za su ga \u0199arancin farashi saboda ke\u0253ewar VAT.<\/p>\n\n\n\n<p>Kananan \u2018yan kasuwa ya kamata su ga sauye-sauye masu kyau ta hanyar ingantaccen tsarin mulki, wanda zai iya taimakawa wajen ha\u0253aka bin doka da \u0199arfafa \u2019yan kasuwa na yau da kullun su shiga tsarin haraji.<\/p>\n\n\n\n<p>Mutanen da ke da babban ku\u0257in shiga da masu amfani da alatu na iya jin \u0257an\u0257ano ka\u0257an, tare da \u0199arin VAT yanzu ana tsammanin akan kayayyaki na alatu da sabis na \u0199ima, da harajin riba da aka sanya akan manyan tallace-tallace.<\/p>\n\n\n\n<p>Takaddama game da tsoho, dadewa, rashin inganci da rashin adalci a kan tsarin haraji mara kyau ya haifar da sabon fasalin haraji. Adadin harajin Najeriya zuwa GDP, babban ma&#8217;auni na yawan harajin da kasar ke karba dangane da tattalin arzikinta ya wuce kashi 10%, kasa da matsakaicin matsakaicin Afirka na 16-18%.<\/p>\n\n\n\n<p>Gwamnatin Tinubu na son bunkasa wannan rabon zuwa kashi 18 cikin 100 nan da 2026 ba tare da kara haraji kan kayan masarufi ba ko kuma takura wa \u2018yan kasa masu fafutuka.<\/p>\n\n\n\n<p>Ta hanyar sau\u0199a\u0199a dokokin haraji da \u0199arfafa bin son rai, jami&#8217;ai suna fatan tara \u0199arin ku\u0257i don samar da ayyukan samar da ababen more rayuwa da ayyukan jama&#8217;a, kamar kiwon lafiya da ilimi, tare da rage dogaro ga kar\u0253ar ku\u0257i.<\/p>\n\n\n\n<p>Yawancin masu kananan sana&#8217;o&#8217;i suna maraba da ke\u0253ancewa daga harajin ku\u0257in shiga na kamfani amma sun ce suna taka tsantsan kan yadda za a aiwatar da shi a aikace.<\/p>\n\n\n\n<p>A halin da ake ciki, Taiwo Oyedele, wanda ke shugabantar kwamitin kasafin kudi na fadar shugaban kasa da sake fasalin haraji, ya nuna kyakykyawan fata a yayin wani taron majalisar dattijai na kwanan nan.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Kashi 90 cikin 100 na &#8216;yan Najeriya suna goyon bayan kudirin sake fasalin haraji,&#8221; in ji shi, amma ya yi gargadin cewa &#8220;aiwatar da nasara za ta dogara ne kan wayar da kan jama&#8217;a da amincewa.&#8221;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class='heateorSssClear'><\/div><div style=\"float:right\" class='heateor_sss_sharing_container heateor_sss_horizontal_sharing' data-heateor-sss-href='https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/2025\/06\/27\/sabuwar-fasalin-harajin-najeriya\/'><div class='heateor_sss_sharing_title' style=\"font-weight:bold\" >Da fatan za a raba<\/div><div class=\"heateor_sss_sharing_ul\"><a aria-label=\"Facebook\" class=\"heateor_sss_facebook\" href=\"https:\/\/www.facebook.com\/sharer\/sharer.php?u=https%3A%2F%2Fkatsinamirror.ng%2Fhausa%2F2025%2F06%2F27%2Fsabuwar-fasalin-harajin-najeriya%2F\" title=\"Facebook\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\" style=\"font-size:32px!important;box-shadow:none;display:inline-block;vertical-align:middle\"><span class=\"heateor_sss_svg\" style=\"background-color:#0765FE;width:20px;height:20px;border-radius:999px;display:inline-block;opacity:1;float:left;font-size:32px;box-shadow:none;display:inline-block;font-size:16px;padding:0 4px;vertical-align:middle;background-repeat:repeat;overflow:hidden;padding:0;cursor:pointer;box-sizing:content-box\"><svg style=\"display:block;border-radius:999px;\" focusable=\"false\" aria-hidden=\"true\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"100%\" height=\"100%\" viewBox=\"0 0 32 32\"><path fill=\"#fff\" d=\"M28 16c0-6.627-5.373-12-12-12S4 9.373 4 16c0 5.628 3.875 10.35 9.101 11.647v-7.98h-2.474V16H13.1v-1.58c0-4.085 1.849-5.978 5.859-5.978.76 0 2.072.15 2.608.298v3.325c-.283-.03-.775-.045-1.386-.045-1.967 0-2.728.745-2.728 2.683V16h3.92l-.673 3.667h-3.247v8.245C23.395 27.195 28 22.135 28 16Z\"><\/path><\/svg><\/span><span class=\"heateor_sss_square_count heateor_sss_facebook_count\">&nbsp;<\/span><\/a><a aria-label=\"X\" class=\"heateor_sss_button_x\" href=\"https:\/\/twitter.com\/intent\/tweet?text=Sabuwar%20fasalin%20harajin%20Najeriya&url=https%3A%2F%2Fkatsinamirror.ng%2Fhausa%2F2025%2F06%2F27%2Fsabuwar-fasalin-harajin-najeriya%2F\" title=\"X\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\" style=\"font-size:32px!important;box-shadow:none;display:inline-block;vertical-align:middle\"><span class=\"heateor_sss_svg heateor_sss_s__default heateor_sss_s_x\" style=\"background-color:#2a2a2a;width:20px;height:20px;border-radius:999px;display:inline-block;opacity:1;float:left;font-size:32px;box-shadow:none;display:inline-block;font-size:16px;padding:0 4px;vertical-align:middle;background-repeat:repeat;overflow:hidden;padding:0;cursor:pointer;box-sizing:content-box\"><svg width=\"100%\" height=\"100%\" style=\"display:block;border-radius:999px;\" focusable=\"false\" aria-hidden=\"true\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" viewBox=\"0 0 32 32\"><path fill=\"#fff\" d=\"M21.751 7h3.067l-6.7 7.658L26 25.078h-6.172l-4.833-6.32-5.531 6.32h-3.07l7.167-8.19L6 7h6.328l4.37 5.777L21.75 7Zm-1.076 16.242h1.7L11.404 8.74H9.58l11.094 14.503Z\"><\/path><\/svg><\/span><span class=\"heateor_sss_square_count heateor_sss_X_count\">&nbsp;<\/span><\/a><a aria-label=\"Linkedin\" class=\"heateor_sss_button_linkedin\" href=\"https:\/\/www.linkedin.com\/sharing\/share-offsite\/?url=https%3A%2F%2Fkatsinamirror.ng%2Fhausa%2F2025%2F06%2F27%2Fsabuwar-fasalin-harajin-najeriya%2F\" title=\"Linkedin\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\" style=\"font-size:32px!important;box-shadow:none;display:inline-block;vertical-align:middle\"><span class=\"heateor_sss_svg heateor_sss_s__default heateor_sss_s_linkedin\" style=\"background-color:#0077b5;width:20px;height:20px;border-radius:999px;display:inline-block;opacity:1;float:left;font-size:32px;box-shadow:none;display:inline-block;font-size:16px;padding:0 4px;vertical-align:middle;background-repeat:repeat;overflow:hidden;padding:0;cursor:pointer;box-sizing:content-box\"><svg style=\"display:block;border-radius:999px;\" focusable=\"false\" aria-hidden=\"true\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"100%\" height=\"100%\" viewBox=\"0 0 32 32\"><path d=\"M6.227 12.61h4.19v13.48h-4.19V12.61zm2.095-6.7a2.43 2.43 0 0 1 0 4.86c-1.344 0-2.428-1.09-2.428-2.43s1.084-2.43 2.428-2.43m4.72 6.7h4.02v1.84h.058c.56-1.058 1.927-2.176 3.965-2.176 4.238 0 5.02 2.792 5.02 6.42v7.395h-4.183v-6.56c0-1.564-.03-3.574-2.178-3.574-2.18 0-2.514 1.7-2.514 3.46v6.668h-4.187V12.61z\" fill=\"#fff\"><\/path><\/svg><\/span><span class=\"heateor_sss_square_count heateor_sss_linkedin_count\">&nbsp;<\/span><\/a><a aria-label=\"Whatsapp\" class=\"heateor_sss_whatsapp\" href=\"https:\/\/api.whatsapp.com\/send?text=Sabuwar%20fasalin%20harajin%20Najeriya%20https%3A%2F%2Fkatsinamirror.ng%2Fhausa%2F2025%2F06%2F27%2Fsabuwar-fasalin-harajin-najeriya%2F\" title=\"Whatsapp\" rel=\"nofollow noopener\" target=\"_blank\" style=\"font-size:32px!important;box-shadow:none;display:inline-block;vertical-align:middle\"><span class=\"heateor_sss_svg\" style=\"background-color:#55eb4c;width:20px;height:20px;border-radius:999px;display:inline-block;opacity:1;float:left;font-size:32px;box-shadow:none;display:inline-block;font-size:16px;padding:0 4px;vertical-align:middle;background-repeat:repeat;overflow:hidden;padding:0;cursor:pointer;box-sizing:content-box\"><svg style=\"display:block;border-radius:999px;\" focusable=\"false\" aria-hidden=\"true\" xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" width=\"100%\" height=\"100%\" viewBox=\"-6 -5 40 40\"><path class=\"heateor_sss_svg_stroke heateor_sss_no_fill\" stroke=\"#fff\" stroke-width=\"2\" fill=\"none\" d=\"M 11.579798566743314 24.396926207859085 A 10 10 0 1 0 6.808479557110079 20.73576436351046\"><\/path><path d=\"M 7 19 l -1 6 l 6 -1\" class=\"heateor_sss_no_fill heateor_sss_svg_stroke\" stroke=\"#fff\" stroke-width=\"2\" fill=\"none\"><\/path><path d=\"M 10 10 q -1 8 8 11 c 5 -1 0 -6 -1 -3 q -4 -3 -5 -5 c 4 -2 -1 -5 -1 -4\" fill=\"#fff\"><\/path><\/svg><\/span><span class=\"heateor_sss_square_count heateor_sss_whatsapp_count\">&nbsp;<\/span><\/a><a class=\"heateor_sss_more\" aria-label=\"More\" title=\"More\" rel=\"nofollow noopener\" style=\"font-size: 32px!important;border:0;box-shadow:none;display:inline-block!important;font-size:16px;padding:0 4px;vertical-align: middle;display:inline;\" href=\"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/2025\/06\/27\/sabuwar-fasalin-harajin-najeriya\/\" onclick=\"event.preventDefault()\"><span class=\"heateor_sss_square_count\">&nbsp;<\/span><span class=\"heateor_sss_svg\" style=\"background-color:#ee8e2d;width:20px;height:20px;border-radius:999px;display:inline-block!important;opacity:1;float:left;font-size:32px!important;box-shadow:none;display:inline-block;font-size:16px;padding:0 4px;vertical-align:middle;display:inline;background-repeat:repeat;overflow:hidden;padding:0;cursor:pointer;box-sizing:content-box;\" onclick=\"heateorSssMoreSharingPopup(this, 'https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/2025\/06\/27\/sabuwar-fasalin-harajin-najeriya\/', 'Sabuwar%20fasalin%20harajin%20Najeriya', '' )\"><svg xmlns=\"http:\/\/www.w3.org\/2000\/svg\" xmlns:xlink=\"http:\/\/www.w3.org\/1999\/xlink\" viewBox=\"-.3 0 32 32\" version=\"1.1\" width=\"100%\" height=\"100%\" style=\"display:block;border-radius:999px;\" xml:space=\"preserve\"><g><path fill=\"#fff\" d=\"M18 14V8h-4v6H8v4h6v6h4v-6h6v-4h-6z\" fill-rule=\"evenodd\"><\/path><\/g><\/svg><\/span><\/a><a style=\"font-size:32px!important;box-shadow: none;display: inline-block!important;font-size: 16px;padding: 0 4px;vertical-align: middle;display:inline;\" class=\"heateorSssSharingRound\"><span class=\"heateor_sss_square_count\">&nbsp;<\/span><div style=\"width:20px;height:20px;border-radius:999px;margin-left:9px !important;\" title=\"Total Shares\" class=\"heateorSssSharing heateorSssTCBackground\"><\/div><\/a><\/div><div class=\"heateorSssClear\"><\/div><\/div><div class='heateorSssClear'><\/div><p>Sabon shugaban Najeriya Bola Tinubu ya rattaba hannu kan wasu kudirori hudu na kudi a wasu manyan gyare-gyare da aka yi da nufin sake fasalin tsarin haraji a Najeriya.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":2503,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[4],"tags":[],"class_list":["post-4932","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-babban-labari"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4932","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4932"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4932\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4933,"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4932\/revisions\/4933"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2503"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4932"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4932"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/katsinamirror.ng\/hausa\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4932"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}